جستجوي پيشرفتهبرو جستجو
پیوندها ÏÑÎæÇÓÊ ÇÔÊÑǘارتباط با ماآرشيوشناسنامهصفحه اصلي
تاریخ 1395/08/11 - روزنامه سراسري صبح ايران (سه شنبه) نسخه شماره 5409


جزئيات حمله جديد عربستان به بازار پتروشيمي ايران

رئيس بررسي‌هاي اقتصادي و قيمت‌گذاري شرکت ملي پخش فرآورده‌هاي نفتي ايران:
سازوکار تعيين قيمت فرآورده‌هاي نفتي تغيير نکرده است


معادلات انرژي


يادداشت


 جزئيات حمله جديد عربستان به بازار پتروشيمي ايران  

 
يک مقام مسئول با اشاره به آغاز دامپينگ و قيمت شکني محصولات پتروشيمي توسط عربستان، گفت: سابيک با استفاده از خوراک ارزان به دنبال تصاحب بازارهاي سنتي پتروشيمي ايران است.

به گزارش مهر، سيدحسين ميرافضلي در نشستي خبري با انتقاد از گرانفروشي قيمت خوراک اتان به صنايع پتروشيمي ايران و تصويب فرمولي غيرمنطقي و يکجانبه از سوي وزير نفت، گفت: در حال حاضر ايران به دليل در اختيار داشتن بزرگترين ذخاير نفت خام و گاز طبيعي جهان، از مزيت توسعه پتروشيمي برخوردار است.

اين مقام مسئول با اعلام اينکه در شرايط فعلي به دليل کمبود منابع آب، مزيت اقتصادي کشور، توليد و کاشت برخي از محصولات کشاورزي با رويکرد صادراتي همچون گندم نيست، تصريح کرد: توسعه دو واحد تبديل گاز مايع به اتيلن و پروپيلن مي‌تواند کل درآمد حاصل از صادرات سالانه 10 ميليون تن گندم را تأمين کند ضمن آنکه آنقدري که براي توليد 10 ميليون تن گندم، آب نياز بوده، براي احداث دو واحد پتروشيمي به اين ميزان آب نياز نداريم.

وي با تاکيد بر اينکه هم‌اکنون ريسک سرمايه‌گذاري در صنعت پتروشيمي ايران بالا است، اظهار داشت: به عبارت ديگر به دليل ريسک بالاي سرمايه‌گذاري، هزينه‌ پوشش‌هاي بيمه‌اي طرح‌ها و نرخ وام‌ بانکي بين‌المللي آنقدر بالا بوده که افزايش قيمت خوراک جاي هيچ‌گونه توجيه اقتصادي براي احداث واحدهاي جديد پتروشيمي در ايران را نمي‌گذارد.

وي با اشاره به سقوط آزاد قيمت محصولات پتروشيمي و فرآورده‌هاي پليمري در بازارهاي جهاني به تبع کاهش قيمت جهاني نفت خام، تأکيد کرد: در حال حاضر در حالي قيمت خوراک اتان صنايع پتروشيمي توسط وزارت نفت در مقايسه با عربستان و قطر به حدود دو تا سه برابر افزايش يافته که بهاي محصولات پتروشيمي در بازار جهاني به همين ميزان با کاهش همراه بوده است.

ميرافضلي با يادآوري اينکه هم‌اکنون قيمت اوره در بازار جهاني از تني 400 دلار به 170 تا 180 دلار کاهش يافته است، تأکيد کرد: اين کاهش قيمت در ساير محصولات پتروشيمي همچون انواع پلي اتيلن‌ها، اتيلن، آمونياک و متانول مشاهده مي‌شود.

وي در ادامه با يادآوري اينکه هم‌اکنون متوسط قيمت هر تن اتان در بازارهاي منطقه‌اي همچون بازار هنري هاب آمريکا حدود 141 دلار است، تأکيد کرد: با اين وجود با مصوبه جديد وزارت نفت، قيمت هر تن اتان صنايع پتروشيمي ايران به دستکم 240 دلار به ازاي هر تن افزايش يافته که‌ با اين قيمت خوراک اصلاً امکان تحقق اهداف توسعه صنعت پتروشيمي و رقابت با شرکت‌هاي سابيک عربستان سعودي و قطر پتروليوم فراهم نمي‌شود.

اين مقام مسئول با اشاره به تاکتيک جديد شرکت سابيک عربستان سعودي به منظور اعمال دامپينگ در بازارهاي سنتي پتروشيمي ايران، تأکيد کرد: در شرايط فعلي عربستان سعودي قيمت اکثر محصولات پتروشيمي و پليمري خود را در بازارهاي منطقه‌اي و جهاني با هدف تصاحب بازار پتروشيمي ايران به شدت کاهش داده است.

ميرافضلي با اشاره به دستکاري قيمت محصولات پتروشيمي توسط عربستان در بازار، يادآور شد: هم‌اکنون اين کشور رقيب با فروش خوراک اتان 96 دلاري به صنايع پتروشيمي خود، محصولات پلي‌اتيلني را در بازار عرضه مي‌کند که تني 400 دلار ارزان‌تر از ايران است.

وي در ادامه با بيان اينکه از نظر تکنولوژيکي و سطح فناوري، تفاوتي در توليد محصولات پتروشيمي ايران و عربستان وجود ندارد، گفت: عربستان با استفاده از برگ برنده فروش ارزان‌قيمت خوراک اتان و مايع عملاً محصولاتي ارزان‌قيمت‌تر توليد و به بازار عرضه مي‌کند تا بازارهاي پتروشيمي ايران را در دست بگيرد.

ميرافضلي در پايان با تأکيد بر اينکه قيمت‌هاي فعلي خوراک اتان، متان و مايع به هيچ وجه براي توسعه و جذب سرمايه‌گذاري خارجي در صنعت پتروشيمي ايران جذاب و منطقي نيست، خاطرنشان کرد: در شرايط فعلي در حالي ايران حدود هشت ميليون تن LPG توليد و صادرات مي‌کند که چين با استفاده از واردات LPG خام از ايران دستکم 60 واحد تبديل LPG به اتيلن و پروپيلن را در دست ساخت دارد.


 رئيس بررسي‌هاي اقتصادي و قيمت‌گذاري شرکت ملي پخش فرآورده‌هاي نفتي ايران:
 سازوکار تعيين قيمت فرآورده‌هاي نفتي تغيير نکرده است 

 افزايش قيمت فرآورده‌هاي نفتي ناشي از افزايش قيمت نفت خام و در نتيجه فرآورده‌هاي نفتي بوده و در ساز کار تعيين قيمت فرآورده‌هاي نفتي تغييري نداشته است.

مرتضي تجلا، رئيس بررسي‌هاي اقتصادي و قيمت‌گذاري شرکت ملي پخش فرآورده‌هاي نفتي ايران، با اشاره به افزايش 15 تا 16 درصدي قيمت جهاني فرآورده‌هاي نفتي به شانا گفت: افزايش قيمت فرآورده‌هاي نفتي تابعي از قيمت‌هاي جهاني نفت خام و فرآورده‌هاي نفتي است که هم‌زماني افزايش قيمت جهاني با اجراي سياست فروش با نرخ آزاد، افزايش 25 درصدي قيمت برخي فرآورده‌هاي نفتي را رقم زده است.

وي افزود: اين افزايش قيمت شامل فرآورده‌هاي اصلي (بنزين، نفت‌گاز، نفت کوره و نفت سفيد) نمي‌شود و تنها درباره فرآورده‌هاي ويژه اعمال خواهد شد.

به گفته رئيس بررسي‌هاي اقتصادي و قيمت‌گذاري شرکت ملي پخش فرآورده‌هاي نفتي ايران، شرکت‌هاي توليدي دريافت‌ کننده خوراک از سال 93 که شاهد کاهش نرخ جهاني نفت خام و فرآورده‌هاي نفتي بوديم، همچنان از ارز مبادله‌اي استفاده و محصولات خود را با نرخ آزاد در بازار عرضه مي‌کردند.

تجلا اعلام کرد: اين افزايش قيمت تاثير جدي و قابل ملاحظه اي بر جامعه مصرف‌کننده داخلي (مردم) نخواهد داشت.

وي با اشاره به اين‌که عرضه فرآورده‌هاي نفتي در بورس به شفافيت معاملات مي‌انجامد، گفت: با عرضه فرآورده‌هاي نفتي در بورس رانت‌هاي ناشي از حاشيه سود (فاصله قيمت نرخ مبادله‌اي و آزاد) از ميان مي‌رود و در عمل عرضه و تقاضا قيمت بازار را مشخص خواهد کرد.

رئيس بررسي‌هاي اقتصادي و قيمت‌گذاري شرکت پخش فرآورده‌هاي نفتي ايران، با اشاره به اين‌که با شفاف‌سازي معاملات و ايجاد فضاي رقابتي به نظر مي‌رسد حاشيه سود برخي شرکت‌هاي توليدي کم خواهد شد، افزود: استقبال خريداران در بورس نشان‎ از درستي تصميم اخير دارد و خريد و فروش در اين چند روز به صورت رقابتي انجام شده است.

نرخ گذاري فرآورده‌هاي نفتي تابعي از افزايش قيمت جهاني است

در همين رابطه ،محمدرضا مظلومي، مدير بازرگاني شرکت ملي پخش فرآورده‌هاي نفتي ايران با اشاره به افزايش قيمت جهاني فرآورده‌هاي نفتي گفت: با توجه به افزايش 9 درصدي ناشي از نرخ تسعير ارز (تغيير مبنا از مبادلاتي به ارز آزاد) و افزايش حدود 15 تا 16 درصدي قيمت جهاني، در مجموع نرخ فرآورده‌هاي نفتي با افزايشي حدود 25 درصد روبرو شده است.

وي، درباره عرضه فرآورده‌هاي نفتي در بورس گفت: عرضه فرآورده‌هاي نفتي با قيمت پايه در بورس سبب تعادل ميان عرضه و تقاضا و شفاف‌سازي معاملات مي شود.

مظلومي با اشاره به اين‌که تاکنون فرآورده‌هاي نفتي براي صادرات با نرخ تسعير ارز آزاد عرضه مي‌شد و خريداران داخلي از ارز مبادلاتي استفاده مي‌کردند، گفت: با توجه به اين‌که ديگر شرکت‌هاي توليدي از جمله پتروشيمي‌ها از مدت‌ها پيش مبناي نرخ‌گذاري را با نرخ آزاد محاسبه مي‌کردند، بنابراين بر اساس مصوبه اخير شرکت پالايش و پخش فرآورده‌هاي نفتي ايران از اين پس فرآورده هاي نفتي به قيمت روز و با نرخ آزاد در بورس عرضه خواهد شد.

وي ادامه داد: نرخ اعلام شده از سوي شرکت ملي پخش فرآورده‌هاي نفتي ايران در بورس نرخ پايه عرضه است.

به اعتقاد مدير بازرگاني شرکت ملي پخش فرآورده‌هاي نفتي ايران، با عرضه فرآورده‌هاي نفتي در بورس و شفاف‌سازي معاملات همه خريداران از فرصت يکسان بهره‌مند خواهند شد.

وي، با اشاره به اين‌که شرکت پخش فرآورده‌هاي نفتي ايران شفاف‌ترين سازوکار فروش و صادرات فرآورده‌هاي نفتي را دارد، گفت: اگر قيمت‌هاي اعلام شده در بورس سبب رونق و افزايش معاملات نشود و کار ساز نباشد، امکان تعديل قيمت‌ها وجود دارد.

مصوبه افزايش قيمت فرآورده هاي نفتي

بر اساس مصوبه جديد شرکت ملي پالايش و پخش فرآورده‌هاي نفتي ايران که به همه پالايشگاه‌هاي نفت خام کشور ابلاغ شده است، قيمت فروش همه فرآورده‌هاي نفتي ويژه به جاي محاسبه با ارز مبادله‌اي با ارز آزاد محاسبه خواهد شد.

با توجه به اين‌که در ماده 71 قانون تنظيم بخشي از مقررات مالي دولت مصوب 1380 تعيين قيمت فرآورده‌هاي نفتي به جز نفت‌گاز، نفت سفيد، نفت کوره، بنزين و گاز طبيعي مصرفي داخلي کشور به شرکت ملي پالايش و پخش فرآورده‌هاي نفتي ايران محول شده و اين حکم قانوني بر اساس ماده 224 قانون برنامه پنجم تنفيذ شده است.

بر اساس اين مصوبه، قيمت‌گذاري فرآورده‌هاي نفتي فرعي جز وظايف ذاتي شرکت ملي پالايش و پخش فرآورده‌هاي نفتي ايران است و قيمت‌ها با توجه به نرخ نفت خام و فرآورده‌هاي اصلي در عرصه جهاني مشخص و اعلام مي‌شود.


 معادلات انرژي 

 جزييات برگزاري مناقصات LNG ايران

معاون وزير نفت با بيان اينکه يکي از سناريوهاي صادرات گاز ايران به اروپا توليد LNG است گفت: بر اين اساس نزديک به 10 ميليون تن ظرفيت جديد براي احداث واحدهاي ميني LNG و FLNG تعريف شده است.

علي کاردر در گفتگو با مهر در تشريح مهمترين برنامه هاي توليد و صادرات گاز ايران از مسير LNG گفت: در حال حاضر يکي از سناريوي هاي صادرات گاز ايران به ويژه به کشورهاي اروپايي توليد وعرضه LNG است.

مديرعامل شرکت ملي نفت ايران تاکيد کرد: در راستاي اين سياست کلان علاوه بر ساخت واحدهاي عظيم چند ميليون تني LNG، احداث واحدهاي کوچک، توليد LNG در قالب پروژه هاي ميني LNG و FLNG در دستور کار قرارگرفته است.

معاون وزير نفت با تاکيد بر اينکه نزديک به 10 ميليون تن ظرفيت جديد در قالب پروژه هاي ميني LNG و FLNG تعريف شده است، اظهار داشت: اين واحدها مي توانند از حدود 500 هزار تن تا 2 ميليون تن در سال ظرفيت براي توليد ميني LNG و FLNG داشته باشند.

اين عضو هيات مديره شرکت ملي نفت ايران با تاکيد بر اينکه بر اساس ضوابطي که تعيين شده امکان واگذاري واحدهاي ميني LNG و يا FLNG ايران با صد درصد سهام به شرکت هاي صاحب صلاحيت بين المللي وجود دارد گفت: بر اين اساس تاکنون مذاکراتي با شرکت هاي معتبر بين المللي و بخش خصوصي داخلي انجام گرفته است.

کاردر همچنين در خصوص تعيين قيمت فرمول فروش خوراک گاز طبيعي به واحدهاي جديد ميني و FLNG به سرمايه گذاران داخلي و خارجي توضيح داد: فرمول قيمت گذاري به مدت 10 سال براي تامين خوراک وحدهاي ميني LNG و FLNG تدوين شده که در اين فرمول برخي از شاخص هاي فروش نفت خام در شرق آسيا ملاک قيمت گذاري تعيين شده است.

وي همچنين در پاسخ به پرسش ديگر مهر مبني بر مذاکرات انجام گرفته با چند شرکت نروژي به منظور راه اندازي واحدهاي FLNG در منطقه خليج فارس اظهار کرد: در اين زمينه تاکنون مذاکراتي با چند شرکت نروژي انجام شده است.

اين مقام مسئول در پايان با يادآوري اين نکته که واحدهاي FLNG ايران در منطقه خليج فارس از ظرفيت توليد سالانه 500 هزار تن ميني LNG برخوردار هستند، خاطرنشان کرد: گفتگوها با يک شرکت نروژي نهايي شده و در حال انتقال مالکيت يک کشتي FLNG به سرمايه گذار نروژي هستيم.

وزيرنفت از کميسيون تلفيق خواستار شد:

بازنگري در مصوبه شمول تغيير مقررات پرداخت پاداش به بازنشستگان نفت

وزير نفت گفت: کميسيون تلفيق در مصوبه خود در باره شمول تغيير مقررات پرداخت پاداش به بازنشستگان صنعت نفت بازنگري کند.

بيژن زنگنه در گفت‎وگو با شانا اعلام کرد: از کميسيون تلفيق خواسته ايم که در مصوبه خود درباره شمول تغيير مقررات پرداخت پاداش به بازنشستگان صنعت نفت بازنگري کند.

وي گفت: اعضاي اين کميسيون به پيچيدگي‎هاي صنعت نفت که سبب شده است پس از سال‎ها کش و قوس و فراز و نشيب، در سال 1391 مقررات ويژه‎اي براي امور اداري و استخدامي صنعت نفت در مجلس تصويب شود، توجه کنند. وزير نفت ادامه داد: اعضاي کميسيون تلفيق ضرورت ثبات مقررات را در اين صنعت مهم مدنظر داشته باشند و کماکان صنعت خطير نفت را از حمايت‎هاي خود بهره مند کنند. بر اساس مصوبه کميسيون تلفيق، قرار است پرداختي دستگا‎ه‎هاي اجرايي براي پاداش بازنشستگي حداکثر پنج برابر حداقل آن باشد و پرداخت مازاد بر آن، با اين عنوان و يا به طريق ديگر، تصرف در اموال دولتي خواهد بود. اين مصوبه هم اکنون در کميسيون تلفيق تصويب شده است و براي تصويب نهايي بايد در صحن علني مجلس به راي گذاشته شود.

جزئيات راه اندازي سکوهاي جديد گازي ايران در پارس جنوبي

يک مقام مسئول با تشريح برنامه هاي ساخت و راه اندازي سکوهاي جديد گازي پارس جنوبي اعلام کرد: امسال 6 سکوي غول پيکر گازي در اين ميدان مشترک با قطر در خليج فارس نصب و راه اندازي مي شود.

احسان عليخاني در گفتگو با مهر در تشريح برنامه هاي نصب و راه اندازي سکوهاي گازي جديد ميدان مشترک پارس جنوبي گفت: براي سال 95 نصب و راه اندازي 6 سکوي غول پيکر در اين ميدان مشترک با قطر در برنامه شرکت ملي نفت ايران گنجانده شده است.

مدير عمليات شرکت نفت و گاز پارس با تاکيد بر اينکه از ابتداي امسال تاکنون نفت 3 سکوي گازي در پارس جنوبي به پايان رسيده است، تصريح کرد: امروز چهارمين سکو متعلق به طرح توسعه فاز 20 پارس جنوبي ساخته شده که براي نصب راهي آب هاي خليج فارس شده است.

اين مقام مسئول با يادآوري اينکه سکوي فاز 20 پارس جنوبي از حدود 2600 تن وزن برخوردار است، اظهارداشت: تمامي مراحل طراحي، ساخت، نصب اين سکوي گازي توسط متخصصان داخلي انجام گرفته است. وي با تاکيد بر اينکه عمليات بارگيري و حمل اين سکوي عظيم گازي به منظور نصب در آبهاي خليج فارس به پايان رسيده است، تاکيد کرد: پيش بيني مي شود تا پايان امسال عمليات نصب و راه اندازي کامل سکوي فاز 20 پارس جنوبي به پايان برسد.

مدير عمليات شرکت نفت و گاز پارس در ادامه با يادآوري اينکه پنجمين سکوي گازي پارس جنوبي هم تا 30 آبان ماه امسال متعلق به فاز 17 پارس جنوبي در بندرعباس بارگيري و براي نصب روانه آبهاي خليج فارس مي شود، يادآور شد: ششمين سکو هم متعلق به فاز 19 پارس جنوبي بوده که امسال ساخت آن به پايان رسيده و براي نصب راهي دريا خواهد شد. عليخاني در پايان با يادآوري اينکه سکوي فاز 20 پارس جنوبي از ظرفيت توليد روزانه يک ميليارد فوت مکعب گاز برخوردار است، خاطرنشان کرد: سال گذشته هم 6 سکوي گازي فازهاي مختلف پارس جنوبي در خليج فارس نصب و راه اندازي شده بود.


 يادداشت 

 نفت، مسئوليت اجتماعي و نبرد ايده‌ها

1- آيا از اساس مي‌توان ميان نفت و مفهوم مسئوليت اجتماعي ارتباطي متصور بود يا حتي برقرار کرد؟ پاسخ به اين پرسش بدون شک در شرايط گوناگون، مسيرهاي گوناگون تحليلي را طلب مي‌کند. با اين وصف اما عده اي از همان آغاز پاسخي منفي و نفي گرايانه به آن مي‌دهند و عده اي ديگر، پاسخي مثبت و پوزيتيويستي.اين هر دو اما نافي واقعيات پيچيده مساله نفت در يک جامعه و نيز نافي وجود مسيرهاي گوناگون تحليلي نيست که در آغاز به آن اشاره شد.

نفت از يک سو و از منظر سرمايه اي ملي، بي ترديد در چرخه سرمايه جمعي قرار دارد و مي‌توان آن را به نفع مصالح جمعي و اجتماعي به کار گرفت و از سوي ديگر ثروتي سياه است که مي‌تواند روزگار مردمان يک سامان را بي سامان کند . از اين رهگذار، نفت تيغي دودم است که يک دم آن مشکلات را مي‌شکافد و دم ديگرش، پيکره جامعه را.

شايد بتوان در اينجا به اين مثال تشبث جست که هيچ چيز به خودي خود و في النفسه بد يا خوب نيست، بلکه نوع نگاه و فرهنگ و اخلاقيات و رويکرد استيلا يافته بر آن است که تکليف سود و زيان?ده بودن آن را مشخص مي‌کند.

2- مسئوليت اجتماعي را اگر در کلام کلي و معناي اوليه آن مسئول بودن افراد در قبال جامعه پيرامون خود بدانيم، چيزي مانند نفت به مثابه يک سرمايه در اين چرخه جايگاهي اوليه نمي‌يابد و هر چه هست در کارکرد کلي و ثانويه آن خلاصه مي‌شود . افراد در قبال جامعه خود مسئولند!خب، قرار است نفت در اين ميان چه نقشي ايفا کند . اين پرسش اصلي در تحليل اوليه نقش نفت در مناسبات اجتماعي جامعه است .

مناسبات اجتماعي بي ترديد ريشه و رشته در مناسبات اقتصادي و سپس فرهنگي دارند .حالا حسابش را بکنيد در جامعه اي مانند ايران که نفت در گذر روزگارانش، به‌طور عمدهسيمايي بلاخيز از خود به يادگار گذاشته و با اصطلاحاتي همچون جامعه نفتي، استبداد نفتي، اقتصاد نفتي، استعمار نفتي و ... عجين بوده و نيز متاسفانه مناسبات اقتصادي ما را هم با تحولات هنگفت قابل لمس زيادي روبه رو نکرده، مي‌توانسته چه تاثيري در مناسبات اجتماعي جامعه بگذارد؛ جز آه حسرتي مدام، که از نهاد مردمان ما بر مي‌آيد! نفت داريم و چه داريم ؟! اين پرسشي کماکان متداول است.

3- باز خواني نقش نفت به عنوان سرمايه ملي در بازتوليد و ساخت مناسبات مسئولانه اجتماعي تنها از يک رهگذار تاريخي و تحليلي ميسر است ؛ ما بايد در آغاز ببينيم جهان‌هاي پيش و پس از نفت مان چه جور جهان?هايي بوده، سپس هر يک را در ظرفي از تحليل زمان مند تاريخي قرار دهيم و باز ببينيم سود و زيان بود و نبود نفت در آن مقاطع چه بوده و تازه از آنجاست که تحليل نقش نفت در روزگار امروزي ما و آفات و مزايايش قابل آغاز شدن است .تحليلي که در واقع تحليلي توامان اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي است. اين تحليل به ما کمک خواهد کرد نقش نفت را بازشناسي کنيم و در خلال اين بازشناسي پي به سود و زيان راه امروزي و درست و غلط آن براي آينده ببريم .

بازخواني نقش نفت در مناسبات درون جامعه اي ايرانيان شايد کاري است که کمتر به آن پرداخته شده . ما نفت را به عنوان چيزي که استعمارگران همواره به آن دست تطاول گشوده اند، مي‌شناسيم. همچنين نفت براي ما آغشته و عجين با واژه‌هاي کودتا و چيزهايي ديگر از اين دست است اما نفت کمتر به عنوان سرمايه اي درون جامعه اي مورد نقد و تحليل قرار گرفته، مگر در جنبه‌هايي يکسره سياسي.

درست است که ثروت، بلادرنگ نقش و رنگي سياسي مي‌يابد اما پيش تر از آن، نقش ثروت،اجتماعي است و بايد که بدان پرداخت.

4- ما با ثروت ملي و البته اجتماعي خود چه کرده?ايم؟ اين پرسش در واقع اصلي ترين پرسشي است که از خلال اين نوشتار بر مي‌آيد. براي يک لحظه جنبه?هاي بيروني و ... نفت را کنار بگذاريد و نفت را در بستر جامعه مورد ارزيابي قرار دهيد .در اينجا با دو نظرگاه روبه هستيم؛ نخست نظرگاه جامعه-توده‌ها نسبت به نفت و ديگري نظرگاه حاکميت نسبت به آن . به نظر مي‌رسد در کشور ما در اکثر مقاطع تاريخي، اين دو نظرگاه با يکديگر فاصله بسيار داشته اند؛ آن هم به دلايل متعدد. در نظر جامعه به معناي جامعه شناختي کلمه که متشکل از شهروندان داراي آگاهي اجتماعي است، نفت ثروتي است که خوب است به کار توسعه زيرساختي و همه جانبه و البته پايدار کشور بيايد.

در نظر توده‌ها که به طور عمده نمي‌توان به درستي بر آنها نام شهروند – در معناي جامعه شناختي – گذاشت، نفت ثروتي است که فقط بايد بين همه تقسيم شود و هر که سهم بيشتري از آن ببرد برنده بازي زندگي است و دست آخر در نظرگاه حاکميت‌ها، نفت ثروتي است که يک روز کارکردش به سمت ديدگاه اولي مي‌چربد و روزي ديگر به سوي ديدگاه دوم غش مي‌کند . مضاف بر اينها دوره‌هايي را هم در همين تاريخ معاصر شاهد بوده ايم که ديدگاهي ثالث بر همه ديدگاه‌هاي پيشين چربيده و نفت بدل به ثروتي خصوصي نيز گشته که به دست کاسبان مجهول?الهويه افتاده است.

اين تضاد و اختلاف ديدگاه‌هاست که سرنوشت نفت و مناسبات اجتماعي مرتبط با آن را، هر دم به يک سو کشانيده و حال آنکه در جهان جديد، اين ايده‌ها هستند که با يکديگر در رقابتند و نه الزاما ثروتها و منابع تمام شدني و تجديدناپذير.

ما اگر نبرد ايده‌ها را ببازيم، چيزي ديگر از آن خود نداريم ؛ نفت ما دير يا زود تمام مي‌شود و همه در قبال آن و در قبال جامعه اي که نفت را ثروت خود مي‌داند مسئوليم . اينجاست که ايده‌ها بايد به کار بيايند تا مسئوليت متقابل صاحبان نفت از يک سو و متوليان نفت از سوي ديگر پيدا و برجسته شود؛ درست همين جا، نقطه حرف زدن از ارتباط ميان نفت و مسئوليت اجتماعي است.

کسري نوري


 
سياسي
خبر دانشگاه
دانستني ها
پزشكي
استانها
انرژي
اقتصادي
اجتماعي
هنري
ورزشي
آگهي
صفحه اصلی - شناسنامه آفرینش - آرشیو آفرینش - ارتباط با ما - درخواست اشتراک - پیوندها - جستجوی پیشرفته