جستجوي پيشرفتهبرو جستجو
پیوندها ÏÑÎæÇÓÊ ÇÔÊÑǘارتباط با ماآرشيوشناسنامهصفحه اصلي
تاریخ 1394/01/29 - روزنامه سراسري صبح ايران(شنبه) نسخه شماره 4970

 انچه بايد درباره سرطان دهان بدانيد
 سرطان دهـان 

سرطان دهان يکي از انواع سرطان است که در گروه سرطان‌هايي به نام سرطان‌هاي سر و گردن قرار دارد. ممکن است سرطان دهان در هر يک از بخش‌هاي حفر? دهاني يا اروفارينکس به‌وجود آيد. بيش‌تر سرطان‌هاي دهاني از زبان و کف دهان آغاز مي‌شوند. تقريباً تمام سرطان‌هاي دهاني از سلول‌هاي مسطح (سلول‌هاي سنگفرشي) (Squamous Cells) پوشانند? سطح دهان، زبان و لب‌ها شروع به رشد مي‌کنند. به اين سرطان‌ها کارسينوم سلول سنگفرشي گفته مي‌شود.

معمولاً سرطان دهان از طريق دستگاه لنفاوي منتشر مي‌شود (متاستاز). سلول‌هاي سرطاني که وارد دستگاه لنفاوي مي‌شوند توسط لنف (مايعي شفاف و رقيق) به نقاط ديگر منتقل مي‌شوند. در بيش‌تر موارد، سلول‌هاي سرطاني در ابتدا در غدد لنفاوي نزديک به گردن ظاهر مي‌شوند.

سرطان دهان: چه کسي در معرض خطر قرار دارد؟

پزشکان نمي‌توانند توضيح دهند چرا عده‌اي به سرطان دهان مبتلا مي‌شوند و در عده‌اي ديگر اين سرطان هيچگاه به‌وجود نمي‌آيد. فقط مشخص شده که اين بيماري واگير نيست و از افراد مبتلا به افراد سالم سرايت نمي‌کند.

پژوهشگران به اين نتيجه رسيده‌اند که بعضي‌ها که عوامل خطر خاصي را دارند بيش‌تر از ديگران در معرض ابتلا به اين سرطان قرار دارند. عامل خطر به هر عاملي گفته مي‌شود که احتمال ابتلاي شما به بيماري را افزايش دهد.

موارد زير از جمله عوامل خطر سرطان دهان هستند:

دخانيات: استعمال دخانيات عامل بيش‌تر موارد سرطان دهان است. مصرف سيگار، سيگار برگ، پيپ، تنباکوي جويدني و انفيه در ابتلا به سرطان دهان نقش دارند. علاوه براين، استفاده از ديگر فرآورده‌هاي تنباکو نظير بيديس (Bidis) (يك نوع سيگار است كه به‌صورت سنتي در جنوب آسيا استفاده مي‌شود و حاوي تنباكو است)و کِرِتِکس (Kreteks) (يك نوع سيگار است كه در اندونزي استفاده مي‌شود و حاوي تنباكو و گل ميخك و بعضي افزودني‌هاي ديگر است) احتمال ابتلا به سرطان دهان را افزايش مي‌دهند. كساني که براي مدت طولاني روزانه تعداد زيادي سيگار مصرف مي‌کنند بيش‌تر از ديگران در معرض خطر هستند. اين خطر براي كساني که علاوه بر استعمال دخانيات از مشروبات الکلي نيز استفاده مي‌کنند بيش‌تر خواهد بود. در واقع سه مورد از چهار مورد سرطان دهان در كساني رخ مي‌‌دهند که از الکل، دخانيات يا هر دوي آنها استفاده مي‌کنند.

الکل: احتمال ابتلا به سرطان دهان در آنها که از مشروب الکلي استفاده مي‌کنند بيش‌تر از ديگران است. اين خطر با افزايش ميزان مصرف نوشيدني الکلي بيش‌تر مي‌شود. در صورتي‌که فرد علاوه بر مصرف مشروبات الکلي از دخانيات نيز استفاده کند احتمال ابتلاي او به سرطان بيش‌تر خواهد شد.

نور خورشيد: ممکن است فرد به دليل قرار گرفتن در معرض نور خورشيد به سرطان لب مبتلا شود. استفاده از لوسيون‌ها يا مرهم‌هاي لب که حاوي مواد محافظ در برابر نور خورشيد هستند خطر را کاهش مي‌دهد. همچنين مي‌توانيد با استفاده از کلاه‌هاي لبه‌دار مانع از رسيدن اشعه‌هاي مضر خورشيد به‌‌صورت خود شويد. در صورت استفاد? فرد از دخانيات، خطر ابتلا به سرطان لب نيز افزايش خواهد يافت.

سابق? فردي ابتلا به سرطان سر و گردن: احتمال ابتلا به سرطان‌هاي سر و گردن در آنها که قبلاً به يک نوع از اين سرطان‌ها مبتلا شده بودند افزايش مي‌يابد. در اين حالت نيز استعمال دخانيات خطر را افزايش خواهد داد.

ترکِ دخانيات خطر ابتلا به سرطان دهان را کاهش مي‌دهد. علاوه براين ترک کردن باعث مي‌شود احتمال ابتلاي فرد مبتلا به سرطان دهان، به سرطان ثانويه‌اي در نواحي سر و گردن کاهش يابد. همچين ترک کردن باعث مي‌شود از خطر ابتلا به سرطان‌هاي ريه، حنجره، دهان، لوزالمعده (پانکراس)، مثانه و مري نيز كاسته شود.

تشخيص زودهنگام

انجام معاينات منظم بهترين فرصت براي بررسي کامل دهان، توسط پزشک يا دندانپزشک، از لحاظ وجود علائم سرطان است. معاينات منظم امکان تشخيص درجات اوليه سرطان دهان يا مشکلاتي را که ممکن است در آينده منجر به ابتلا به سرطان دهان شوند فراهم مي‌آورد. از پزشک يا دندانپزشک خود بخواهيد در طي انجام معاينات متداول، بافت‌هاي درون دهان را نيز مورد بررسي قرار دهد.

علائم

علائم رايج سرطان دهان شامل موارد زير است:

- به‌وجود آمدن تکه‌هاي سفيد رنگ، سفيد و قرمز رنگ يا قرمز رنگ در دهان يا روي لب‌ها

- تکه‌هاي سفيد رنگ (پلاک سفيد Leukoplakia) از رايج ترين انواع هستند اين تکه‌ها گاهي اوقات بدخيم مي‌شوند.

- احتمال بدخيم شدن تکه‌هاي سفيد و قرمز رنگ (پلاک قرمز سفيد Erythroleukoplakia) بيش‌تر از تکه‌هاي سفيدرنگ است.

- تکه‌هاي قرمز رنگ (پلاک قرمز Erythroplakia) نواحي صاف با رنگ روشن هستند که اغلب بدخيم مي‌شوند.

-به‌وجود آمدن زخمي در دهان يا روي لب‌ها که با گذشت زمان بهبود پيدا نمي‌کند.

-خونريزي در دهان.

-لق شدن يا افتادن دندان.

- احساس درد يا ناراحتي هنگام فرو دادن غذا.

-احساس ناراحتي هنگام استفاده از دندان مصنوعي.

-وجود غده در ناحيه گردن.

- گوش درد.

در صورت مشاهد? اين علائم به پزشک يا دندانپزشک مراجعه کنيد تا هرگونه مشکلي در سريع‌ترين زمان ممکن تشخيص داده شده و تحت درمان قرار بگيرد. در بيش‌تر موارد اين علائم به معناي ابتلاي فرد به سرطان نيستند. عفونت يا بيماري‌هاي ديگر نيز مي‌توانند عامل به‌وجود آمدن اين علائم باشند.

تشخيص

در صورت وجود هر يك از علائمي که نشان‌دهند? احتمال ابتلاي شما به سرطان دهان باشد، پزشک يا دندانپزشک دهان و حلق شما را از لحاظ وجود تکه‌هاي سفيد يا قرمز، غده، تورم يا هرگونه مشکل ديگر مورد بررسي قرار مي‌دهد. در طي انجام اين معاينه، پزشک با دقت سقف دهان، انتهاي حلق، درون گونه‌ها و لب‌ها را بررسي مي‌کند. همچنين پزشک به آرامي زبان شما را بيرون مي‌آورد و قسمت‌هاي جانبي و بخش زيرين آن را معاينه مي‌کند. علاوه براين سقف دهان و غدد لنفاوي درون گردن نيز مورد معاينه قرار مي‌گيرند. در صورت مشاهد? نواحي غيرعادي، ممکن است نمونه‌اي کوچک از بافت برداشته شود. برداشتن بافت به‌منظور بررسي وجود سلول‌هاي سرطاني در آن، بيوپسي يا نمونه‌برداري ناميده مي‌شود. معمولاً نمونه‌برداري با استفاده از بي‌حسي موضعي انجام مي‌شود. گاهي اوقات نيز بيهوشي عمومي براي انجام نمونه‌برداري مورد استفاده قرار مي‌گيرد. پس از نمونه‌برداري، آسيب‌شناس بافت را از لحاظ وجود سلول‌هاي سرطاني زير ميکروسکوپ مورد بررسي قرار مي‌دهد. نمونه‌برداري تنها روش قابل اطمينان براي تعيين وجود سلول‌هاي سرطاني در ناحي? غيرعادي است.

منبع: www.ncii.ir


نسخه چاپي ارسال به دوستان
 
سياسي
خبر دانشگاه
پزشكي
استانها
انرژي
اقتصادي
اجتماعي
هنري
ورزشي
آگهي
صفحه اصلی - شناسنامه آفرینش - آرشیو آفرینش - ارتباط با ما - درخواست اشتراک - پیوندها - جستجوی پیشرفته