جستجوي پيشرفتهبرو جستجو
پیوندها ÏÑÎæÇÓÊ ÇÔÊÑǘارتباط با ماآرشيوشناسنامهصفحه اصلي
تاریخ 1386/06/13 - روزنامه مستقل سراسري صبح ايران - سه شنبه نسخه شماره 2850

 سرمقاله 


«صندوق ذخيره ارزي»
به نام بخش خصوصي،  براي دولت!

سيدحسين قوامي
«برداشت 500 ميلياردتومان ازصندوق ذخيره ارزي براي جبران کسري بودجه سلامت»، «برداشت از صندوق ذخيره ارزي براي واردات بنزين»، «دولت مي تواند معادل ارزي 4450  ميليارد ريال براي نوسازي ناوگان ريلي و هوايي از حساب ذخيره برداشت کند»، «احتمال پرداخت بدهي دولت به شرکت ها از حساب ذخيره ارزي»، «2 ميليارد دلار کسري بودجه  صنعت برق از طريق حساب ذخيره ارزي تامين مي شود»، «برداشت از صندوق ذخيره ارزي بابت نو سازي تجهيزات پزشکي»، «برداشت از حساب ذخيره ارزي بابت افزايش سرمايه صندوق ضمانت صادرات»، «تخصيص اعتبار150 ميليون دلار از حساب ذخيره ارزي به سازمان فني و حرفه اي»، «تامين منابع طرح هاي فاضلاب و آبياري، از حساب ذخيره ارزي»، «بدهي دولت به بانک کشاورزي از حساب ذخيره ارزي تامين مي شود.» و ...
در دو سال گذشته با روي کار آمدن دولت نهم، اين اخبار به کرات در جرايد و رسانه ها به چشم مي آيد. که برخي به ثمر رسيده و جامه عمل پوشيد و برخي نيز با دخالت مجلس و نمايندگان مردم تصويب نشد و از دستور کار دولت خارج شد.يکي از تصميمات مهم در تاريخ اقتصاد ايران تشکيل و افتتاح حساب ذخيره ارزي بود که اين اتفاق مهم در سال 79 رخ داد. اما در سال هاي اخير با افزايش چشمگير بهاي نفت خام، دارايي اين صندوق نيز به شدت افزايش يافت و چگونگي برداشت و هزينه کردن اندوخته آن بيشتر مورد توجه قرار گرفت.بر اساس آمار رسمي، طي سال هاي 79 تا 85، به ترتيب 5/9 ميليارد دلار، 2/1 ميليارد دلار، 5/9ميليارد دلار، 5/7 ميليارد دلار، 1/4ميليارد دلار، 13/2ميليارد دلار و 21/7ميليارد دلار به حساب ذخيره ارزي واريز شده است که بيانگر اين است که ورودي به حساب ذخيره ارزي طي دو سال اخير بي سابقه بوده است. همچنين برداشت از حساب ذخيره ارزي نيز رو به افزايش رفته، به طوري که طي سال هاي 80 تا 85 به ترتيب 656 ميليون دلار، 2/1 ميليارد دلار، 1/9 ميليارد دلار، 4/7 ميليارد دلار، 8 ميليارد دلار و 16/8 ميليارد دلار برداشت شده است. (خبرگزاري فارس، 14 مرداد 86)
بر اساس اين قبيل آمار، موجودي حساب ذخيره ارزي در پايان سال 85 حدود 10 ميليارد دلار بوده که تقريبا به اندازه موجودي اين صندوق در پايان سال 84 مي باشد. به اين ترتيب در سال گذشته با وجود افزايش بي سابقه درآمدهاي نفتي، مبلغي به حساب ذخيره ارزي اضافه نشده، که اين موضوع بدليل برداشت هاي بي رويه دولت از اين حساب مي باشد. به گونه اي که به گزارش خبرگزاري ايسنا، ميزان برداشت دولت از حساب ذخيره ارزي در سال گذشته 5 105/ درصد رشد کرده است.
يک حساب سر انگشتي نشان مي دهد که دولت در مجموع بيش از  31 ميليارد دلار از حساب ذخيره ارزي برداشت کرده که بخش قابل توجهي از اين برداشت ها صرف هزينه هاي جاري کشور (مانند پرداخت حقوق کارمندان) شد. در حالي که بر اساس قانون حق چنين برداشتي را نداشته و بايد نيمي از ذخاير حساب در اختيار بخش خصوصي قرار مي گرفت. اما آمارها نشان از آن دارد که در طول پنج سال گذشته از محل اين حساب تنها حدود هشت ميليارد و  600 ميليون دلار به بخش خصوصي وام داده شده است.بر اساس قانون برنامه چهارم توسعه، بودجه سالانه دولت از محل درآمدهاي نفتي حدود 15 ميليارد دلار تعيين شده است. بنابراين افزايش اتکاي بودجه سالانه به درآمدهاي نفتي، علاوه برآنکه خلاف برنامه چهارم است، موجب افزايش نقدينگي و به تبع آن رشد نرخ تورم در جامعه شده است.در برنامه 5 ساله چهارم افزايش نقدينگي کشور 16 درصد پيش بيني شده بود درحالي که اين رقم به گزارش رئيس بانک مرکزي هم اکنون 40 درصد است و اين موضوع کارشناسان را بر آن داشته تا نسبت به وقوع بيماري هلندي در ايران هشدار دهند.در اين خصوص بسياري از نمايندگان مجلس، از جمله صديقي بنابي، عضو کميسيون برنامه و بودجه مجلس معتقدند: «رشد نقدينگي يکي از دلايل ايجاد تورم در کشور است و متاسفانه در 2 سال گذشته به اندازه تمام دوره هاي پس از انقلاب رشد نقدينگي داشتيم.»
مصباحي مقدم، عضو اقتصادي مجلس نيز با تاکيد بر آنکه بايد سازوکاري ايجاد کرد تا دندان طمع دولت از حساب ذخيره ارزي کنده شود، مي گويد: «دولت براي مشکلات کسري بودجه متوصل به آسان ترين راه حل شده و از اين حساب بدون آن که به عواقب وخيم آن توجه کند استفاده مي کند.» (ايسنا، 9 مرداد 86)
بنابراين واضح و آشکار است که برداشت بي رويه از حساب ذخيره ارزي علاوه بر آنکه محمل قانوني ندارد، موجب بروز مشکلات عديده اي مي شود که به برخي از آنها اشاره شد. و اين موضوع موجب اعتراض و انتقاد بسياري از کارشناسان و دلسوزان کشور شده است. اما معلوم نيست اين اعتراضات و هشدارها نسبت به تبعات منفي برداشت هاي مکرر از حساب ذخيره ارزي کي به گوش دولتمردان مي رسد؟!


نسخه چاپي ارسال به دوستان
 
ورزشي و قلمرو ورزش
سياسي و سياسي خارجي
دريچه هنر
مرز پرگهر
دانش و پژوهش
خبر دانشگاه
آموزش و سنجش
اقتصاد و بازار
گزارش تصويري روز
آگهي هاي روزنامه آفرينش
صفحه اصلی - شناسنامه آفرینش - آرشیو آفرینش - ارتباط با ما - درخواست اشتراک - پیوندها - جستجوی پیشرفته