جستجوي پيشرفتهبرو جستجو
پیوندها ÏÑÎæÇÓÊ ÇÔÊÑǘارتباط با ماآرشيوشناسنامهصفحه اصلي
تاریخ 1388/04/14 - روزنامه مستقل سراسري صبح ايران (يكشنبه)(ولادت مولاي متقيان حضرت علي (ع) مبارك باد) نسخه شماره 3357

 گل گشت  

استان قم

شهر قم از شهرهاي مرکز ايران است. شهر قم مرکز استان قم و نيز مرکز شهرستان قم مي  باشد. اين استان در سال 1375 خورشيدي به استان تبديل شد و کوچک  ترين استان ايران است. قم در منطقه  اي خشک و کويري واقع گرديده است با اين وجود به علت اهميت اين شهر مرکزي براي مهاجرت مردم از شهرها و کشورهاي گوناگون است.
جمعيت اين شهر برطبق سرشماري سال 1385 مرکز آمار ايران برابر با 951،918 نفر بوده است که اين جهت، نهمين شهر پرجمعيت ايران پس از شهرهاي تهران، مشهد، اصفهان، تبريز، کرج، شيراز ، اهواز و کرمانشاه محسوب مي گردد
وجه تسميه
ريشه نام اين شهر به «کومه» به معناي آلاچيق مانندي که چوپانان براي استراحت مي ساختند، باز مي گردد. بنابر داستاني نام قم از يک حديث منسوب به محمد پيامبر اسلام گرفته شده است. در اصطلاحات متون شيعه ي به شهر قم چندين لقب داده شده از جمله:
«مجمع انصار القائم (عج)» يعني محل تجمع ياران امام زمان.
«ماوي للفاطميين» يعني پناهگاه منسوبين به فاطمه زهرا است.
«شهر خون و قيام.» اين عنوان به دليل نقش فعال اين شهر در تاريخ معاصر ايران و انقلاب اسلامي به اين شهر داده شده است.
جغرافيا
 قم، شهري است در حاشيه کوير، که در فاصله 140 کيلومتري جنوب شهر تهران قرار دارد. آرامگاه و حرم تاريخي و باستاني معصومه دختر امام موسي کاظم و مسجد جمکران و بيش از چهارصد امامزاده ديگر و حوزه  ها و مدارس علميه قم و مساجد تاريخي و مهم مثل مسجد جامع و مسجد امام حسن و مسجد باب الجنه و مسجد رفعت و موسسات آموزشي و بين المللي و رودخانه قمرود با آن طغيانها و پرآب شدن هاي قديمي که اين روزها به علت سد 15خرداد و دلايل جوي کم آب و يا بي آب شده، از جمله جاذبه  هاي توريستي شهر قم مي باشند.
تاريخچه
  بخش مرکزي  تهران  سمنان  اصفهان  جعفرآباد  خلجستان  سلفچگان  نوفل لوشاتو قم  درياچه نمک  از لحاظ تاريخي روايتهاي گوناگوني در مورد تاسيس شهر قم وجود دارد. يک گزارش تاريخي بر آن است که شهر قم در سالهاي دور توسط مهاجراني که از يمن به ايران هجرت کرده بودند تاسيس شده است. روايت مستند تر حاکي از آن است که اين شهر قدمت 5000 ساله دارد که اين ادعا توسط دانشگاه آکسفورد با استناد به آزمايش کربن مورد تاييد واقع شده است. بنا بر نقل گريشمن، محدوده کنوني قم جزو دومين دسته سکونتگاه  هاي پيش از آريايي فلات ايران بوده است. بنا بر اين قول و همچنين بر اساس حفاري هاي انجام شده در محل تپه قمرود، قدمت سکونت در اين منطقه به هزاره پنجم پيش از ميلاد مي  رسد. آثار اين حفاريها در موزه ايران باستان و نيز موزه آستانه قم موجودند.
بر اساس اسطوره ها اين شهر را ساخته خماني دختر بهمن مي  دانند و شايد نام کنوني «قم» و پيشيشن «کم» که به اين شهر اطلاق مي شده و مي شود نيز از همين ريشه بوده باشد. در اسناد ديگري آمده که زماني پيش از ساسانيان اين شهر دچار تخريب و ويراني مي شود و قباد ساساني زماني که از آن مي گذرد دستور مي  دهد دوباره شهر را آباد کنند، لذا در تاريخ آن دوران اين شهر را به نام ويران آبادان کرد کواد (قباد) يعني شهر ويراني که قباد آنرا آباد کرد، مي شناسند.
خانه حائري
منزل آيت الله حاج شيخ عبدالکريم حائري يزدي در مرکز بافت قديم شهر قم که به محله حاج عسکرخان معروف است واقع شده و کوچه دسترس به آن همان کوچه آيت الله بروجردي يا تکيه آقا سيد حسن است. در کوچه فوق علاوه بر خانه آيت الله حاج شيخ عبدالکريم منزل علماي طراز اول ديگر همچون آيت الله بروجردي و آيت الله گلپايگاني واقع است.
تاريخچه بنا
با توجه به فرم ساختماني، مصالح بکار رفته و کسب اطلاع از توليت آن بناي ساختمان متعلق به دو نسل پيش و با قدمتي نزديک به 120 سال متعلق به اواخر دوره قاجاريه مي باشد.
ورودي بنا شامل سردري کوتاه با طاق قوسي به سبک رومي آجر است که از طريق پاگرد به حياط مرکزي (ميانسرا) ارتباط مي يابد. کل مساحت بنا 479 مترمربع است که 360 متر آن زيربنا است. علاوه بر سرويسهاي بهداشتي خانه در مجموع داراي 10 اتاق که 5تاي آن نسبتا بزرگند. يکي از بخشهاي مهم خانه جبهه شرقي است که با بادگيري منفرد با فضاي جانبي و زيرزمين مرتبط مي باشد، به علاوه اتاقهاي جبهه جنوبي با ستونهاي سنگي شکيل ايوانش و حمام خزانه اي زيرزمين از قسمتهاي با اهميت اين خانه مي باشد. از شاخص ترين بخشهاي اين خانه بخش اندروني است با يک حياط کوچک و دو اتاق که محل زندگي آقا بوده و رضاخان پهلوي براي ديدن آقا بدانجا رفته بود.
نوع بهره برداري و خصوصيات بارز بنا
طراحي بنا طبيعتا مسکوني است ليکن با بستن داربست فلزي بر روي فضاي حياط مرکزي جهت انجام مراسم مذهبي (محرم) داراي کاربردي مذهبي بوده اما اخيرا توليت درصدد تعميرات اساسي و دادن کاربري مدرسه به آن مي باشد. بادگير منفرد بنا که به زيرزمين شاه نشين جبهه غربي مرتبط مي باشد و ستونهاي سنگي به همراه سرستونها و پايه ستون هاي شکيل در ايوان جبهه جنوبي و درهاي چوبي مشبک زيرزمينها از خصوصيات بارز بنا محسوب مي گردد.
    ميل سنگي چاهک
ميل علي آباد بر روي تپه اي مشرف بر دشت که ارتفاع آن از سطح دشت بين 70 تا 75 متر است واقع گرديده است. نماي ميل از سنگ لاشه و کمي قواره شده و ملاط گچ زبره مي باشد. ارتفاع موجود 8/35 متر و قطر قاعده آن 4/33 متر و پيرامون آن 13/65 متر است شکل اين برج با ميل استوانه اي مي باشد و در درون آن تا ارتفاع 1/95 سانتيمتر با لاشه سنگ پر شده است و پس از آن به صورت مناره با پله هاي مارپيچ يا حلزوني تا پشت بام مي رفته است قطر دروني بنا 1/79 متر و ضخامت ديوار در پايين بنا 1/25 متر و در بالاي ميل به 95 سانتيمتر مي رسد در درون اين ميل اثر سه پاگرد به چشم مي خورد ارتفاع کف تا پاگرد اول 2/30 متر و ارتفاع پاگرد اول تا پاگرد دوم 3/20 متر مي باشد و ارتفاع باقي مانده بعد از پاگرد سوم به 90 سانتيمتر مي رسد. ورودي اين بنا در جبهه شرقي تعبيه شده با عرض 95 سانتيمتر و ارتفاع 1/90 متر، ساقه ميل بر روي مصطبه اي مربع به ارتفاع 55 سانتيمتر واقع گرديده، ساخت ميل به صورت چينه اي انجام شده است که ارتفاع چينه ها بين 60 تا 80 سانتيمتر متغير بوده که در بين رديف چينه ها از يک رديف ني و ملاط گچ جهت جلوگيري از رانشها و مهار بنا استفاده شده است البته اين وضعيت در قسمت بالاي ميل توسط الوار و تخته انجام شده است. ميل علي آباد از لحاظ سوق الجيشي در بهترين نقطه واقع گرديده به طوريکه در زمان حياط و آباداني راه هاي کاروانرو و در دوره سلجوقي اين ميل راهنماي کاروانهايي را که از سمت کاشان به سمت قم و از آنجا به سمت ري و به عکس در حرکت بودند را بر عهده داشته است.


نسخه چاپي ارسال به دوستان
 
سياسي
خبر دانشگاه
دانش و پژوهش
اقتصاد و بازار
مزر پرگهر
دريچه هنر
آموزش و سنجش
ورزشي و در قلمرو ورزش
آگهي روزنامه آفرينش
صفحه اصلی - شناسنامه آفرینش - آرشیو آفرینش - ارتباط با ما - درخواست اشتراک - پیوندها - جستجوی پیشرفته