جستجوي پيشرفتهبرو جستجو
پیوندها ÏÑÎæÇÓÊ ÇÔÊÑǘارتباط با ماآرشيوشناسنامهصفحه اصلي
تاریخ 1389/10/13 - روزنامه سراسري صبح ايران ( دوشنبه) نسخه شماره 3779

 «گل پامچال»؛ ناگفته‌هايي از کودکان جنگ 

مجموعه تلويزيوني "گل ‌پامچال" به کارگرداني محمدعلي طالبي از آثار ماندگار دهه 70 تلويزيون است. محمدعلي طالبي کارگردان و جبار آذين منتقد 19 سال پس از پخش اين مجموعه با "مهر" سخن گفتند. به گزارش مهر، مجموعه تلويزيوني "گل پامچال" به کارگرداني محمدعلي طالبي سال 1370 از شبکه يک پخش شد. در اين مجموعه فاطمه معتمدآريا، داود رشيدي، ستاره جعفري، اسماعيل گرامي، رضا بابک،زنده‌ياد کيومرث ملک مطيعي، زنده ياد پروين سليماني و ... بازي کرده بودند.اين سريال داستان دختري به نام ليلا را روايت مي‌کرد که در جنوب کشور زندگي مي‌کند. تا اينکه در اثر بمباران خانواده‌اش را از دست مي‌دهد. يکي از اقوام براي پيدا کردن خواهر ليلا به تهران سفر مي‌کند و در اين مسير اتفاقاتي براي آنها رخ مي‌دهد، سپس به شمال کشور مي‌روند. از سوي ديگر براي ليلا اتفاقي مي‌افتد و خانواده‌اي شمالي ليلا را پيدا مي‌کنند و او را پيش خود مي‌برند و از او نگهداري مي‌کنند. وقتي که خواهر ليلا پيدا مي‌شود ليلا راضي نيست که همراه آنها برود. در نتيجه خواهر ليلا رضايت مي‌دهد ليلا نزد آنها بماند و در مدرسه ثبت نام کند.

محمدعلي طالبي، کارگردان:ويِژگي مجموعه تلويزيوني "گل پامچال" استفاده از لوکيشن‌هاي واقعي بود

محمدعلي طالبي، کارگردان سريال "گل پامچال" درباره توليد اين مجموعه در سال‌هاي بعد از جنگ تحميلي به مهر گفت: اين مجموعه تلويزيوني در يک شرايط خاص و دقيقاً چند ماه بعد از تمام شدن جنگ توليد شد. به ياد دارم در آن زمان وقتي به مناطق جنگي، خرمشهر و آبادان رفته بودم کاملاً اثرات جنگ باقي مانده بود. فضاي خاصي حاکم بود. خانه‌ها خراب شده بود و مردم وسايل منزل‌شان را رها کرده بودند. يکي از ويژگي هاي مجموعه "گل پامچال" استفاده از لوکيشن‌هاي واقعي بود.وي در ادامه افزود: ما قصد داشتيم سريالي درباره مظلوميت بچه‌ها در جنگ بسازيم و "گل پامچال" هم با اين نگاه ساخته شد. خوشبختانه بعد از پخش هم مورد استقبال زياد مردم قرار گرفت.اين کارگردان درباره اينکه اين مجموعه در سال‌هايي که پخش مي‌شد چقدر بيننده داشت، گفت: به ياد دارم در آن سال‌ها 98 درصد بيننده داشت. مردم خيلي با موضوع سريال ارتباط برقرار کرده بودند. "گل پامچال" از توليدات گروه شاهد تلويزيون بود و خوشحالم در آن زمان توانست با مخاطب ارتباط بگيرد.طالبي درباره اينکه اگر قرار باشد سريال "گل پامچال" را حالا بسازيد با چه نگاهي آن را کارگرداني مي‌کند، توضيح داد: در حال حاضر شرايط و نگاه مردم تغيير کرده و مردم نيازهايشان به گونه‌اي ديگر است، مسلماً متفاوت‌تر از سال 70 است. قطعاً خودم را تکرار نمي کنم. وي در پاسخ به سئوال خبرنگار مهر مبني بر اينکه در زمان ساخت سريال "گل پامچال" فکر مي‌کرديد اين سريال تا اين حد مخاطب داشته باشد؟ توضيح داد: نه، خيلي برايم غير منتظره بود، چرا که جنگ تمام شده بود و فکر نمي‌کردم بعد از تمام شدن جنگ مردم بتوانند با چنين موضوعي تا اين حد ارتباط برقرار کنند. اين کارگردان درباره انتخاب بازيگران و بازي‌هاي روان اين سريال توضيح داد: در اين مجموعه نابازيگران در کنار بازيگران حرفه‌اي انتخاب شده بودند. مثلاً ستاره جعفري که نقش اصلي ليلا را بازي مي‌کرد نابازيگر بود. احساس کردم اين ترکيب بيشتر جواب مي‌دهد. در اين سريال رضا بابک، فاطمه معتمدآريا، داود رشيدي، زنده‌ياد کيومرث ملک‌مطيعي و ... خيلي خوب بازي کردند. از هنرپيشه‌هاي تئاتر هم استفاده کرده بودم.طالبي گفت: اين مجموعه صحنه‌هاي تاثيرگذار زياد داشت، اما سکانسي که خواهر ليلا به دنبالش مي‌آيد تا او را ببرد و فاطمه معتمدآريا که نقش انيس را بازي مي‌کرد نمي‌خواهد از ليلا جدا شود برايم خاطره‌انگيز بود. سعي کرده بودم اين صحنه‌هاي عاطفي را خيلي خوب در بياورم. به ياد دارم دوربين را روي گالش‌ها زوم کرده بوديم يا عمو ابراهيم (داود رشيدي) که تلاش مي‌کرد فضا را تلطيف کند.وي درباره اينکه مجموعه "گل پامچال" بعد از گذشت 19 سال از توليداش چه جايگاهي در ميان توليدات تلويزيوني دارد، توضيح داد: اين سريال را خيلي دوست دارم، چرا که براي نوجوانان است. خوشحالم در اين سال‌ها خطي را که در کارهايم داشتم ادامه دادم و اين برايم ارزشمند است. هنوز خاطرات و موسيقي اين سريال را در ذهن دارم. اميدوارم تلويزيون کپي خوبي از اين سريال تهيه و بعد از آن پخش کند، چرا که در طول اين سال‌ها به دليل تدوين‌هاي مکرر آسيب‌ ديده و برخي قسمت‌ها حذف شدند.اين کارگردان در پاسخ به اين سئوال که چرا سريال‌هاي قديمي ماندگار شدند، اما در حال حاضر مجموعه‌هايي که ساخته مي‌شود مدت زيادي در ذهن بيننده باقي نمي‌ماند به مهر گفت: در آن سال‌ها مديران ارتباط خوبي با فيلمسازان داشتند و به آنها اعتماد مي‌کردند. در واقع کمي راحت مي‌گرفتند و به همين دليل فيلمسازان هم با فکري آسوده کارهاي خوبي مي‌ساختند، ولي الان اين طور نيست وقتي يک فيلمنامه نوشته مي‌شود مرتب درگير بوروکراسي اداري قرار مي‌شود يا به لحاظ بودجه دچار مشکلاتي مي‌شويم. وي ادامه داد: در آن سال‌ها با آرامش سريال مي‌ساختيم، به همين دليل کيفيت آثار هم خوب مي‌شد. بهتر است کمي بوروکراسي اداري کمتر شود تا بتوانيم با خيال راحت فيلمنامه بنويسيم و اثر توليد کنيم.

محمد حاتمي: سريال "گل پامچال" بي‌نظير بود

محمد حاتمي، مسئول وقت گروه شاهد در سال‌هاي پخش اين مجموعه در گفتگو با هفته‌نامه سروش مجموعه "گل پامچال" را بي‌نظير دانست و گفت: همه عوامل به ويژه کساني که مسئوليت‌هاي تخصصي در اين اثر داشتند بسيار تلاش کردند تا داستاني جذاب را به بهترين شکل به تصوير بکشند، قصه‌اي که بتواند بيننده را همراه خود کند. انصافاً آقاي طالبي براي اين پروژه خيلي زحمت کشيد.

ستاره جعفري بازيگر: "گل پامچال" نخستين تجربه بازي‌ام بود

ستاره جعفري، بازيگر نقش ليلا در مجموعه
"گل پامچال" در سال‌هاي پخش اين مجموعه در گفتگو با هفته نامه سروش گفت: "گل پامچال" نخستين تجربه بازي‌ام بود. نحوه انتخابم به اين شکل بود که آقايي که مدير تدارکات بودند و با خانواده ما دوستي داشت از من دعوت کرد تا براي بازي در اين پروژه بروم. من هم بعد از دادن تست قبول شدم. وي درباره بازي در کنار بازيگران حرفه‌اي گفت: از اينکه اشتباه‌هاي من باعث مي‌شد کار بازيگران حرفه‌اي خراب شود يا روحيات‌شان به هم بريزد، ناراحت مي‌شدم؛ چون تعداد برداشت‌ها زياد مي‌شد و ديگران به اين شکل خسته مي‌شدند. من خيلي سعي مي‌کردم کار بازيگران حرفه‌اي را خراب نکنم.

جبار آذين، منتقد: "گل‌ پامچال" از بهترين‌ ساخت‌هاي طالبي است

جبار آذين، مدرس دانشگاه و منتقد درباره سريال "گل پامچال" به مهر گفت: محمدعلي طالبي از چهره‌هاي مستعد، خوش‌فکر و مظلوم سينماي ايران است. او که همواره در سختي و گشايش محترمانه زيسته و فيلم ساخته از جمله کارگردان‌هاي آبرومند سينما به ويژه سينماي کودک و نوجوان کشور است. فيلم‌هاي طالبي به سينماي کودک ايران اعتبار و آبرو بخشيد و تا مدت‌ها علي‌رغم عقب‌نشيني ناگريز عده‌اي از فيلمسازان کودک او پرچم‌دار اين سينما بود.وي در ادامه افزود: طالبي استعداد توانمندي است که قرباني و سوداگري شده و به ناچار انزوا گزيده است. "گل پامچال" از بهترين ساخت‌هاي او و يکي از تاثيرگذارترين مجموعه‌هاي تلويزيون در سال 70 است. مجموعه‌اي که با تکيه بر فيلمنامه جذاب، پرداخت شده، بازي‌هاي شايسته، فضاسازي‌ها مناسب، تصويربرداري چشم نواز و کارگرداني حرفه‌اي طالبي توانست اقشار زيادي از مردم را به تماشاي خود مشتاق کند. اين مدرس دانشگاه خاطرنشان ساخت: درام‌پردازي و قصه‌گويي قوي اين مجموعه و تعداد زيادي از صحنه‌ها و سکانس‌هاي تاثيرگذار باعث شد تا "گل پامچال" در کارنامه مجموعه‌هاي ماندگار سيما در صدر سريال‌هاي موفق نشانده شود. هدايت درست طالبي و بازيگري خوب فاطمه معتمدآريا در "گل پامچال" اين هنرمند را به عنوان بازيگري توانا به سينما و تلويزيون شناساند. وي ادامه داد: گرچه معتمدآريا پيشتر در آثاري حضور يافته بود، ولي "گل پامچال" توانايي‌هاي او را شکوفا کرد و او را در رديف بازيگران مطرح کشور قرار داد. در زمان توليد اين مجموعه تعداد فيلم‌ها و سريال‌هايي که مضامين دفاع مقدس داشته و ويژگي‌ها و عوارض جنگ تحميلي مي‌پرداخت زياد نبود. با آنکه آثار زيادي درباره جنگ ساخته شدند، ولي اغلب آنها با دفاع مقدس و ابعاد آن بيگانه بودند و با تقليد فيلم‌هاي خارجي عمدتاً به ماجراجويي و آرتيست بازي هاي کودکانه تخيلي مي‌پرداختند. آذين در ادامه گفتگو با مهر گفت: در چنين فضايي "گل پامچال" به زندگي واقعي آدم‌ها و مشکلات واقعي آن دوران پرداخت و از طريق يک ملودرام خانوادگي اجتماعي تصاوير تاثيرگذار، تکان‌دهنده و پر احساس از انسان‌هاي درگير يا مرتبط با دفاع مقدس ارائه کرد. وي اشاره کرد: اين مجموعه که به سفارش گروه شاهد سيما توليد شده بود اين گروه را در مسير تازه‌اي از توليد آثار هنري قرار داد و چنانچه فعاليت‌هاي خوب آن تداوم مي‌يافت، مي‌توانست وزنه‌اي در سينما و سيما باشد. مضمون اصلي "گل پامچال" و حتي برخي شخصيت‌ها و فضاسازي‌ها آن اداي احترامي است به فيلم ماندگار "باشو غريبه کوچک" بود. طالبي فيلمساز ارزشمندي است که متاسفانه قدر و ارج‌اش ناشناخته مانده است.اين منتقد خاطرنشان ساخت: هنوز بازي‌هاي درخشان معتمدآريا و فضاسازي و صحنه‌پردازي‌هاي تاثيرگذار و سکانسي که هوا به شدت باراني است و در اين هوا انيس (معتمدآريا) با تلاش و به تنهايي به تعمير سقف خانه مي‌پردازد در خاطره‌ها مانده است. اين مجموعه به لحاظ مضمون، نوع پرداخت، کارگرداني، فيلمنامه، بازيگري، موسيقي و تيتراژ در دهه 70 کاري نسبتاً نو و کم نظير در تلويزيون بود. از آن زمان تاکنون فيلم‌ها و سريال‌هاي فراواني در زمينه دفاع مقدس ساخته شده، اما "گل پامچال" به خاطر زاويه ديد متفاوت همچنان در جايگاه رفيعي قرار داد.آذين يادآور شد: سينما و تلويزيون به خصوص سينماي کودک کشور براي احياي خود به حضور فعال طالبي نيازمند است. اميد که سينما و سيما قدر او و "گل پامچال" را بازشناسد و از اين فيلمساز محبوب و توانا براي توليد آثار به يادماندني در تلويزيون و سينما حمايت کنند. صدا و سيما در اين ارتباط مي‌تواند پيشگام باشد، چرا که مدت‌ها است آثار خوب دفاع مقدس و کودک و نوجوان در تلويزيون توليد نمي‌شود و اين کمبود مي‌تواند با تلاش محمدعلي طالبي جبران شده و سيما را از اين منظر بي‌نياز سازد.


نسخه چاپي ارسال به دوستان
 
سياسي
خبر دانشگاه
آزمون و سنجش
اقتصاد و بازار
دانش و پژوهش
مرزپرگهر
دريچه هنر
در قلمرو ورزش
اطلاعيه
آگهي هاي روزنامه
صفحه اصلی - شناسنامه آفرینش - آرشیو آفرینش - ارتباط با ما - درخواست اشتراک - پیوندها - جستجوی پیشرفته