آموزش عالی باید از الگوی سنتی فاصله بگیرد

مرکزی‌ – یدالله رحمتعلی
 سرپرست دانشگاه جامع علمی‌کاربردی استان مرکزی با تأکید بر ضرورت تحول در آموزش عالی گفت: آمایش رشته‌ها و مراکز آموزشی، ارتقای کیفیت آموزش‌های مهارتی، توسعه آموزش‌های کوتاه‌مدت و تقویت ارتباط دانشگاه با صنعت و جامعه از مهم‌ترین برنامه‌های این دانشگاه در استان مرکزی است.
به گزارش خبرنگار آفرینش از اراک  ابراهیم آقا محمدی در جمع خبرنگاران با اشاره به تحولات آموزش عالی در دهه‌های اخیر اظهار کرد: دانشگاه‌ها در سال‌های گذشته دستخوش تغییرات جدی شده‌اند و الگوهای سنتی آموزش عالی دیگر نمی‌توانند به تنهایی پاسخگوی نیازهای امروز جامعه باشند.
وی افزود: در گذشته، تمرکز دانشگاه‌ها عمدتاً بر آموزش بود؛ استاد تدریس می‌کرد، دانشجو مطالب را یادداشت و مطالعه می‌کرد و مسئولیت دانشگاه نسبت به آینده شغلی و میزان کاربردی بودن آموزش‌ها محدود بود. در نسل دوم دانشگاه‌ها، تولید علم و پژوهش مورد توجه قرار گرفت و در نسل سوم، ارتباط دانشگاه با صنعت، کارآفرینی، نوآوری و ارزش‌آفرینی اقتصادی اهمیت بیشتری پیدا کرد.
سرپرست دانشگاه جامع علمی‌کاربردی استان مرکزی ادامه داد: در نسل‌های جدید دانشگاه، علاوه بر ارتباط با صنعت، تعامل با جامعه، یادگیری تعاملی، فناوری‌های دیجیتال، مسئولیت اجتماعی، هوش مصنوعی، شبکه‌سازی و تبدیل داده و دانش به محصول مورد توجه قرار گرفته است. بنابراین اگر آموزش عالی بخواهد در شرایط کنونی موفق باشد، باید متناسب با نیازهای جدید جامعه حرکت کند.
وی کاهش اقبال به آموزش عالی را ناشی از عوامل مختلفی از جمله مسائل اشتغال و فاصله برخی آموزش‌ها با نیازهای بازار کار دانست و گفت: بخشی از مشکلات موجود در حوزه جذب دانشجو و کاهش انگیزه برای ادامه تحصیل، به این موضوع بازمی‌گردد که هنوز نگاه ما به دانشگاه، متناسب با شرایط گذشته است. دانشگاه امروز باید بتواند مهارت، اشتغال، نوآوری و حل مسائل جامعه را دنبال کند.
 آمایش رشته‌های دانشگاه علمی‌کاربردی
آقا محمدی، آمایش رشته‌ها و مراکز آموزشی را از برنامه‌های اصلی دانشگاه علمی‌کاربردی استان مرکزی عنوان کرد و گفت: باید بررسی کنیم که صنعت، اقتصاد و جامعه استان به چه رشته‌ها و مهارت‌هایی نیاز دارند و بر اساس این نیازها برای آینده آموزش عالی تصمیم‌گیری کنیم.
وی افزود: ممکن است برخی رشته‌ها دیگر کاربرد لازم را نداشته باشند یا با استقبال دانشجویان مواجه نباشند و در مقابل، رشته‌ها و دوره‌های جدیدی متناسب با نیازهای روز ایجاد شوند. پویایی یکی از ویژگی‌های دانشگاه علمی‌کاربردی است و رشته‌ها باید متناسب با شرایط اقتصادی و اجتماعی و نیاز بازار کار تغییر کنند.
سرپرست دانشگاه جامع علمی‌کاربردی استان مرکزی با اشاره به بازدیدهای انجام‌شده از مراکز این دانشگاه گفت: امکانات، ظرفیت‌های آموزشی، وضعیت فیزیکی و زیرساخت‌های مراکز مختلف استان در حال بررسی است تا بر اساس ظرفیت‌ها و قابلیت‌های هر مرکز، برای تقویت و توسعه آنها تصمیم‌گیری شود.
 مأموریت اصلی؛ مهارت‌آموزی و ورود به بازار کار
وی با تأکید بر اینکه مأموریت اصلی دانشگاه علمی‌کاربردی، آموزش مهارت‌های مورد نیاز بازار کار است، گفت: دانشگاه علمی‌کاربردی بزرگ‌ترین دانشگاه مهارتی کشور است و رسالت آن، تربیت نیروی انسانی ماهر و توانمند برای ورود مستقیم و مؤثر به بازار کار است.
آقا محمدی ادامه داد: بنابراین نباید صرفاً به دنبال افزایش تعداد دانشجویان یا توسعه تحصیلات تکمیلی باشیم؛ بلکه باید کارآمدی رشته‌ها، کیفیت آموزش و میزان ارتباط آنها با نیازهای واقعی جامعه و صنعت را مورد توجه قرار دهیم.
وی تقویت ارتباط دانشگاه با صنایع استان مرکزی را ضروری دانست و اظهار کرد: ارتباط با صنایع بزرگ و کوچک استان باید بیش از گذشته تقویت شود. مجموعه‌هایی مانند هپکو، ماشین‌سازی، صنایع آلومینیوم و دیگر واحدهای صنعتی استان ظرفیت مناسبی برای همکاری با دانشگاه علمی‌کاربردی دارند و مراکز آموزشی نیز باید بتوانند بر اساس نیاز این بخش‌ها، دوره‌ها و آموزش‌های مورد نیاز را ارائه کنند.
 توسعه آموزش‌های کوتاه‌مدت و استفاده از فناوری‌های نوین
سرپرست دانشگاه جامع علمی‌کاربردی استان مرکزی، توسعه آموزش‌های کوتاه‌مدت را از دیگر اولویت‌های این دانشگاه عنوان کرد و گفت: در شرایط امروز، آموزش‌های کوتاه‌مدت و مهارت‌محور اهمیت زیادی دارند و دانشگاه علمی‌کاربردی می‌تواند با استفاده از ظرفیت مراکز خود، این آموزش‌ها را در سطح استان توسعه دهد.
وی افزود: در همین زمینه نشست‌هایی با استانداری مرکزی برگزار شده و پیشنهاد شده است که دانشگاه علمی‌کاربردی در قالب یک کنسرسیوم، ظرفیت آموزش‌های کوتاه‌مدت دستگاه‌های مختلف استان را ساماندهی و از توان مراکز آموزشی خود برای اجرای این دوره‌ها استفاده کند.
آقا محمدی همچنین بر ضرورت به‌روزرسانی زیرساخت‌های آموزشی تأکید کرد و گفت: برخی مراکز دانشگاه علمی‌کاربردی از زیرساخت‌های مناسبی برخوردارند، اما بخشی از این امکانات متناسب با فناوری‌ها و نیازهای آموزشی امروز نیست. تحول دیجیتال، فناوری‌های نوین و هوش مصنوعی باید در آموزش مورد توجه قرار گیرد و زیرساخت‌های مراکز نیز متناسب با این تحولات ارتقا پیدا کند.
 ارتقای کیفیت در کنار توسعه کمی
وی ارتقای کیفیت آموزشی را یکی دیگر از اولویت‌های دانشگاه دانست و گفت: صرف افزایش تعداد دانشجویان نمی‌تواند معیار موفقیت دانشگاه باشد. کیفیت آموزش، توانمندی دانش‌آموختگان و میزان تأثیرگذاری آنها در بازار کار باید مورد توجه قرار گیرد.سرپرست دانشگاه جامع علمی‌کاربردی استان مرکزی همچنین بر تقویت فعالیت‌های فرهنگی و اجتماعی در مراکز آموزشی تأکید کرد و افزود: برنامه‌های فرهنگی، اجتماعی، اردوها و فعالیت‌های مناسبتی، بخشی از حیات دانشگاه هستند و باید در کنار فعالیت‌های آموزشی مورد توجه قرار گیرند.