جوانان در جست‌وجوی معنا؛ ضرورت بازسازی هویت فردی، اجتماعی و ملی

یکی از مهم‌ترین نیازهای نسل جوان، برخورداری از هویتی روشن و احساس تعلق به محیطی است که در آن زندگی می‌کند.

جوانان در جست‌وجوی معنا؛ ضرورت بازسازی هویت فردی، اجتماعی و ملی

یکی از مهم‌ترین نیازهای نسل جوان، برخورداری از هویتی روشن و احساس تعلق به محیطی است که در آن زندگی می‌کند. هویت فردی به انسان کمک می‌کند توانایی‌ها، ارزش‌ها و اهداف خود را بشناسد؛ هویت اجتماعی، احساس پذیرفته‌شدن و مفیدبودن را تقویت می‌کند و هویت ملی، پیوند فرد با تاریخ، فرهنگ، سرزمین و سرنوشت مشترک جامعه را شکل می‌دهد. تضعیف هر یک از این سطوح هویتی می‌تواند زمینه‌ساز احساس بیگانگی، انزوا و بی‌معنایی شود.
البته هویت ملی را نمی‌توان صرفاً با توصیه‌های شعاری تقویت کرد. جوان زمانی خود را بخشی از جامعه و آینده کشور می‌داند که فرصت مشارکت واقعی داشته باشد، نیازهایش برطرف شود، شایستگی‌هایش مورد توجه قرار گیرد و برای ساختن آینده خود با موانع غیرضروری روبه‌رو نباشد. نمی‌توان از نسل جوان انتظار تعلق خاطر داشت، اما در عمل، فرصت‌های برابر برای تحصیل، اشتغال، پیشرفت و مشارکت اجتماعی را از او دریغ کرد.
در این میان، خانواده، مدرسه، دانشگاه، رسانه‌ها و نهادهای فرهنگی و اجتماعی مسئولیتی مشترک بر عهده دارند. آموزش مهارت‌های زندگی، تقویت گفت‌وگو میان نسل‌ها، فراهم‌کردن فضاهای امن برای بیان نگرانی‌ها و مقابله با انگ‌زنی درباره مشکلات روانی، از جمله اقداماتی است که می‌تواند احساس تنهایی را کاهش دهد. همچنین دسترسی آسان و به‌موقع به خدمات روان‌شناختی و حمایت اجتماعی باید به‌عنوان ضرورتی عمومی مورد توجه قرار گیرد.
حتی تعداد یک نفر خودکشی در میان جوانان، زنگ خطری جدی برای جامعه‌ای است که بخش مهمی از آینده خود را به نسل جوان سپرده است. این پدیده را نمی‌توان صرفاً به مشکلات فردی یا اختلالات روان‌شناختی محدود کرد؛ زیرا در بسیاری از موارد، مجموعه‌ای از عوامل اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و خانوادگی در شکل‌گیری احساس ناامیدی و پوچی نقش دارند.
 هنگامی که جوان نتواند جایگاه خود را در جامعه پیدا کند، آینده را مبهم ببیند و میان تلاش‌های خود و دستیابی به یک زندگی مطلوب ارتباطی معنادار نیابد، ممکن است به‌تدریج احساس کند که حضورش تأثیری در جهان پیرامون ندارد.
مقابله با خودکشی، پیش از هر چیز، نیازمند ساختن جامعه‌ای امیدآفرین است؛ جامعه‌ای که در آن هر جوان احساس کند دیده می‌شود، ارزش دارد و آینده‌ای قابل تصور پیش روی  اوست.
معنا و امید با دستور و توصیه ایجاد نمی‌شوند؛ بلکه در بستر عدالت، اعتماد، فرصت و تعلق شکل می‌گیرند. اگر خواهان حفظ سرمایه انسانی کشور هستیم، باید به جوانان کمک کنیم نه‌تنها برای زندگی‌کردن، بلکه برای یافتن دلیل، هدف و جایگاه خود در زندگی فرصت داشته باشند.